BIGtheme.net http://bigtheme.net/ecommerce/opencart OpenCart Templates

ชวนเลยปรับกลไก ยกระดับขบวนสมัชชา ทำประเด็นเย็นเพื่อประเด็นร้อน

บทเรียนการขับเคลื่อนกระบวนการสมัชชาสุขภาพของคณะทำงานสมัชชาสุขภาพจังหวัดเลยที่ผ่านมา คณะทำงานสมัชชาสุขภาพจังหวัดเลย ได้ทำงานร่วมกับสำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ เพื่อหนุนเสริมและเพิ่มศักยภาพการขับเคลื่อนกระบวนการสมัชชาสุขภาพในระดับพื้นที่ โดยหยิบยก “ประเด็นปัญหาที่ส่งผลกระทบต่อสุขภาวะ”  รวม ๔ ประเด็น สำหรับสร้างกระบวนการเรียนรู้ร่วมกัน เพื่อเตรียมกลไกคณะทำงานขับเคลื่อน ประกอบไปด้วย ๑) กรณีปัญหาเหมืองทองคำที่ อ.วังสะพุง  ๒) กรณีปัญหาเหมืองเหล็กที่ อ.เชียงคาน ๓) กรณีปัญหาที่ดินและป่าไม้ผืนป่าภูค้อภูกระแต อ.ภูกระดึง ๔) กรณีปัญหาโรงงานอุตสาหกรรมที่บ้านปากห้วย อ.ท่าลี่  ๕) กรณีปัญหาที่ดินราชพัสดุ ๒ อำเภอ(อ.เชียงคาน อ.ภูกระดึง) 

อาสาสมัครที่มาร่วมเป็นกลไกขับเคลื่อนกระบวนการนั้น มาจากหลากหลายองค์กร มีความแตกต่างทางวัฒนธรรมขององค์กร  กระบวนการคิดมักคุ้นชินกับกรอบแนวคิดดั้งเดิม และมักคำนึงถึงเฉพาะปรากฏการณ์ที่พบเห็นเท่านั้น เห็นกระบวนการนโยบายสาธารณะไม่ชัด มีตัวตน ไม่เห็นคนอื่น ยึดติดกับในกระบวนการ เทคนิคของตนเอง มีพื้นที่ของตนเอง  มีความต่างในความเป็นภาคราชการ ภาควิชาการ ประชาสังคม NGOs และผู้นำชุมชน ซึ่งยังไม่เพียงพอหากจะต้องคิด ค้นคว้า หาประเด็น ใช้และประเมินสภาวะสุขภาพ เพื่อนำไปสู่การแก้ไขและพัฒนาสุขภาวะของสังคม จำเป็นต้องมีกระบวนการในการหลอมรวมแนวความคิด เพื่อพัฒนาทักษะให้มีการคิดวิเคราะห์เป็นระบบให้มากขึ้น เนื่องจากสถานการณ์ปัญหามีความสลับซับซ้อนและกระทบต่อส่วนรวมหรือสาธารณะที่กว้างขวาง

ต่อมาในปี ๒๕๕๕ สำนักคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ มีนโยบายต่อยอดกระบวนการขับเคลื่อนนโยบายสาธารณะเพื่อสุขภาพโดยใช้สมัชชาสุขภาพระดับจังหวัดเป็นเครื่องมือ จากการทบทวนการขับเคลื่อนที่ผ่านมา พบว่า เครือข่ายสมัชชาสุขภาพ จ.เลย ได้รับความร่วมมือจากภาคส่วนต่างๆมากขึ้น มีศูนย์ประสานงาน และมีฝ่ายเลขาฯช่วยสนับสนุนกระบวนการขับเคลื่อน มีทีมฝ่ายวิชาการ / ฝ่ายสื่อ / ทีมสนับสนุนพื้นที่ ๔ ทีม เพราะมีประเด็นที่ขับเคลื่อนอยู่ ๔ ประเด็น เป็นทีมวิชาการที่ทำงานข้อมูลสนับสนุนการทำงานของพื้นที่ เมื่อมีการปรับเปลี่ยนนโยบายให้มีการต่อยอดกระบวนการสมัชชาสุขภาพจังหวัด มีการจัดเวทีหารือเพื่อตอยอดกระบวนการสมัชชาสุขภาพจังหวัด เมื่อวันที่ ๒๘ พฤศจิกายน ๒๕๕๖ เกิดปรากฏการณ์ “โยนของร้อนลงกลางวง” จากการที่จะเริ่มต้นด้วยประเด็นเย็น เพื่อพัฒนาวง และ inclusive เครือข่าย แต่มีการพูดถึงสถานการณ์เหมืองกลางที่ประชุม ทำให้กระบวนการชะงัก และทำให้เกิดความระแวดระวังในการเข้าร่วมเครือข่ายสมัชชาสุขภาพจากหลายฝ่าย ทำให้การต่อยอดกระบวนการไปได้ช้ากว่าที่คาดไว้

หลังจากหลายๆจังหวัดในภาคอีสานได้พัฒนากลไก กระบวนการสมัชชาสุขภาพจังหวัดไประยะหนึ่ง กลไกสมัชชาสุขภาพจังหวัดเลย ได้พัฒนาโครงสร้างกลไกการขับเคลื่อนให้สอดคล้องกับแนวทางการจัดกระบวนการสมัชชาสุขภาพเฉพาะพื้นที/เฉพาะประเด็น ปี ๒๕๕๕ โดยแบ่งกลไกออกเป็น ๒ ส่วนหลัก ประกอบด้วย คณะทำงานบริหาร และหน่วยเลขานุการกิจสมัชชาสุขภาพจังหวัดเลย รวมทั้งขณะนี้อยู่ระหว่างการสรรหา คณะกรรมการจัดสมัชชาสุขภาพจังหวัด โดยยังเชื่อมั่นในโจทย์ใหญ่เรื่อง “อนาคตคนเมืองเลย” “คนเมืองเลยจะทำอะไรเพื่อบ้านเกิดเมืองนอน” เป็นร่มใหญ่ที่ตั้งคำถามต่อหลายๆฝ่ายในจังหวัดว่าเราจะทำอย่างไรกับประเด็นร้อน เหมือง สิ่งแวดล้อม หรือแม้แต่ทิศทางการพัฒนา

ดร.สุรศักดิ์ บุญเทียน ผู้ช่วยเลขาธิการคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ ร่วมกับสำนักสนับสนุนปฏิบัติการพื้นที่ สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ ได้ชวนเครือข่ายสมัชชาสุขภาพจังหวัดเลยวิเคราะห์กระบวนการสมัชชาสุขภาพ สมัชชาสุขภาพที่ผ่านมามี ๒ แบบ คือ สมัชชาเพื่อนโยบาย(HA for HPP) แต่กระบวนการที่ผ่านมาของจังหวัดเลยเป็น นโยบายจากสมัชชา (HPP for HA) กระบวนการสมัชชาสุขภาพจังหวัดมีทิศทางแบบแรกคือ HA for HPP แต่โดยบริบทสถานการณ์และความสนใจของคนเมืองเลยมองเรื่องประเด็นร้อนเนื่องจากเป็นจังหวัดที่ถูกคุกคามด้านทรัพยากรอย่างรุนแรง ดร.สุรศักดิ์ เสนอแนวคิดการทำเรื่องเย็นกระทบร้อน โดยมองการขับเคลื่อนของกลไกให้เป็นภาพจังหวัด มีทีมใหญ่ของจังหวัดที่ดูทุกเรื่อง การดำเนินการให้เกิดการขับเคลื่อนนโยบายทำได้หลายช่องทาง ทำได้หลายวิธีตามแต่ละเรื่อง บางเรื่องต้องใช้วิธีร้อนก็จำเป็นต้องใช้ แต่หากมองถึงกระบวนการสมัชชาสุขภาพ ไม่ใช่ไม่สามารถทำประเด็นร้อนได้ แต่ต้องมีการเคลื่อนแบบอื่น สมัชชาฯสามารถช่วยทำเรื่องเย็นเชิงวิชาการ เชิงนโยบาย ทำเพื่อกระทบเรื่องร้อนต่อไปได้ มีวิธีการใช้เครื่องมือเชิงวิชาการต่างๆเพื่อให้การ มีการพัฒนาข้อมูลเชิงวิชาการ ในการสนับสนุนการเคลื่อนของพื้นที่ประเด็นร้อน

การปรับกลไกใหม่ของคณะทำงานสมัชชาสุขภาพจังหวัดเลย เหมือนยาก แต่ไม่ยาก งานยากของเครือข่ายสมัชชาสุขภาพจังหวัดเลยคือเป็นพื้นที่กลางสำหรับทุฝ่ายในการพัฒนานโยบายสาธารณะด้านสุขภาพแบบมีส่วนร่วมท่ามกลางพื้นที่ที่มีการแย่งชิง ปกป้อง ทรัพยากรของลูกหลาน แต่ที่ทำให้ไม่ยากเพราะคนเมืองเลยมีคน “จิตสาธารณะ” มี “ขุมปัญญา” มี “นักยุทธศาสตร์” ที่จะช่วยพี่น้องเลยปกป้องบ้านเกิดเมืองนอนของตนเอง แบบรุ่นต่อรุ่น

Check Also

ท้องไม่พร้อม ปัญหาวัยรุ่นใครดูแล

ถ้าเด็กผู้หญิงคนหนึ่งท้องไม่พร้อม ศูนย์ประสานงานเพราะรักพักใจ จะช่วยเด็กอย่างไร? “ผู้หญิงที่ท้องไม่พร้อมแต่ตัดสินใจเก็บเด็กไว้ เกิดจากหลายเหตุผล บางคนกลัวบาป บางคนไม่มีความรู้เรื่องอนามัยเจริญพันธุ์ กว่าจะรู้อายุครรภ์ก็เกินกำหนด บางคนรู้ตอนอายุครรภ์ยังน้อย พอตอนใกล้จะคลอด ปรากฏว่าผู้ชายขอแยกตัว เลยต้องยอมเก็บเด็กไว้ จำนวนไม่น้อยตัดสินใจเอาออกทั้งที่อาจเกิดอันตราย บางคนต้องตัดมดลูกทิ้ง และบางคนต้องเสียชีวิต เมื่อผู้หญิงเข้ามาหา “ศูนย์ประสานงานเพราะรักพักใจ ...

แสดงความคิดเห็น/แลกเปลี่ยนเรียนรู้
AreaHpp Facebook